Maandag 3 juli 2017. Tijdens mijn weekje genieten van het Portugese leven in de Algarve duik ik met mijn vrienden de zinderende hitte in op weg. We gaan op weg naar Évora, een stadje in de wijnstreek Alentejo, zo’n 225 km van Tavira, dat in de Algarve ligt.

Kurkdroog
Aan de kust bij Tavira is het aangenaam vertoeven met een strakblauwe lucht en 28 gr. Celsius. Als we verder het binnenland inrijden, verandert het landschap van groen naar geel, droog en woestijnachtig. De thermometer loopt op tot 38 gr. C. Het is er zó droog, dat de vogels en andere dieren lijken te zijn vertrokken. Geen landbouw, geen wijnbouw, alleen kurkenbomen overleven het hier en de ‘azinheiras’. Dit zijn de bomen die tussen olijfbomen en kurkenbomen staan. Ze dienen voor hout om te koken of de huizen te verwarmen.

Zelfs in de kleine dorpjes, waar we onderweg doorrijden, is het stil. Te warm om buiten te komen. Dichter bij Évora wordt het landschap weer wat groener en is er leven. Het is een prachtige stad met wijnbars en historie. Een bezoekje aan het ‘Capela dos Ossos’ is indrukwekkend, en is zeker een aanrader voor een ieder die wat van de historie van het stadje wilt opsnuiven. De dag eindigt, hoe kan het ook anders, in één van de wijnbars, nabij ons hotel.

Bezoek
De volgende dag is het zover. We gaan naar Herdade da Calada. De oprijlaan is al een lust om te zien. Eerst rijden we langs de kurkenbomen, die nog niet zo lang daarvoor van hun kurk waren ontdaan. Daarna melden wij ons aan bij de poort, om vervolgens tussen de palmbomen, op de lange oprit, naar het wijnhuis te rijden.

Tocht met jeep
Daar worden we hartelijk ontvangen door Eduardo Cardeal, oenoloog, wijnmaker en, sinds 2012 tevens manager van het wijnhuis met naast hem de herder Nero, die onafscheidelijk is. Vrijwel meteen na onze ontmoeting maken we een leuke rit met de 4-wiel aandrijver. We rijden door de wijngaarden, langs de olijfboomgaarden, kurkenboomgaarden, zelf aangelegd waterreservoirs en door de laan met Eucalyptus bomen. Ondanks dat deze bomen ook wel wat water gebruiken, zorgen ze voor schaduw, waardoor het water juist in de grond blijft.

Het wijnhuis bezit 420 ha grond. Hiervan is 35 ha wijngaarden, 220 ha kurkenbomen en 110 ha olijfbomen. In de toekomst kunnen de wijngaarden worden uitgebreid tot zo’n 90 ha. Vanwege het droge klimaat hebben ze zelf waterreservoirs aangelegd. Er zijn er twee. Op deze manier vangen ze het beetje regenwater, dat er valt op om op een later tijdstip de grond mee te irrigeren. De wijngaarden worden in de maand juni en juli gedurende vier weken geïrrigeerd, om nog een redelijke opbrengst te krijgen. Ondanks dat, blijft de opbrengst klein.

Kelders
Na deze bijzondere tocht krijgen we een rondleiding in de kelders van Herdade da Calada. Het valt op dat de vinificatie kelder functioneel is ingericht. De druiven worden aan de ene kant in bakken van 15 kg aangeleverd op een band, geselecteerd en ontsteeld. Ze belanden daarna d.m.v. zwaartekracht in een groot mobiel roestvrijstalen vat. Dit vat dient uitsluitend voor ontvangst en brengt de inhoud, d.m.v. een kraan, naar een andere vat. Hier begint het gistingsproces. Voor de rode wijnen zijn er 3 soorten vaten; open top, circulatie en ‘remontage’ vaten. In de laatste circuleert de wijn van beneden naar boven. Deze wordt van onder opgepompt en boven op de ‘hoed’ terug gedaan’. Afhankelijk van het alcoholpercentage die de rode druiven kunnen geven en de gewenste smaak van de wijn, vindt de verdeling over de soorten vaten plaats. Daarna start het gistingsproces. De wijn blijft erin tot het moment van botteling en enkele wijnen worden daarna op eikenhouten vaten gerijpt (Baron de B.).

De druiven voor de witte en rose wijnen worden afgevoerd naar vaten in de koelcel, waar ze drie dagen inweken, voordat de gisting begint. Hier rijpt ook de witte wijn op eikenhouten vaten. De rode wijn rijpt in een andere, temperatuur gecontroleerde, ruimte in eiken vaten van 225 liter tot 500 liter, wachtend op het moment van botteling.

Proeven
Ons bezoek eindigt met het proeven van een enkele wijnen van Herdade da Calada met typisch Portugese worsten en schapenkaas en een lekkere lunch in Évora. Alle wijnen zijn goed van dit wijnhuis. Een knap stukje werk van Eduardo Cardeal. Niet voor niets vinden ze wereldwijd hun weg in de winkels en restaurants.

Inmiddels zijn we op de terugweg naar de Algarve, 225 km verderop. Het is nog warmer geworden. De thermometer geeft 41 gr. C. aan. Ondanks de hitte is het ons bezoek aan Herdade da Calada méér dan waard geweest en onvergetelijk. Met nog meer enthousiasme zal ik over deze wijnen vertellen met de herinneringen van dit bezoek op mijn netvlies.

Le Grappillon Kwaliteitswijnen, www.legrappillon.nl
Geschreven door Wilma Donk eigenaar, wijnadviseur, vinoloog